Tại Hội nghị sơ kết công tác xã hội hóa (XHH) ngành y tế TP.HCM, nhiều đại biểu đã đồng tình với chủ trương XHH y tế. Nhờ XHH y tế, nhiều bệnh viện (BV) đã giải quyết được một số hạn chế đã tồn tại bấy lâu. XHH y tế sẽ góp phần làm tăng thêm nguồn vốn đầu tư vào kỹ thuật cao và phát huy chất xám của đội ngũ y tế nước nhà.

Thành công bước đầu

BS. Nguyễn Quốc Khánh - Giám đốc BV Nhân Dân 115 khẳng định: “TP. HCM được người dân cả nước xem là trung tâm đi đầu trong lĩnh vực khoa học kỹ thuật nên số lượng bệnh nhân đến khám chữa bệnh (KCB) luôn quá tải. Hơn nữa, khi thu nhập xã hội có chiều hướng tăng lên, người dân càng có nhu cầu KCB bằng kỹ thuật cao trong khi các bác sĩ có tay nghề lại điều trị chưa cao vì cơ sở vật chất, trang thiết bị của BV vừa thiếu, vừa xuống cấp trầm trọng”. Là BV loại 1, được Sở Y tế giao chỉ tiêu 1.000 giường bệnh nhưng số bệnh nhân nội trú luôn “leo” đến 1.500/1.000 giường. BV đã tận dụng mọi diện tích cho phép sử dụng vẫn không giải quyết nổi tình trạng một giường hai bệnh nhân. Khoa cấp cứu, hồi sức, phòng mổ hậu phẫu... luôn bị áp lực trong công tác cấp cứu bệnh nhân (BN) bị tai nạn giao thông, tai nạn lao động, bức xúc nhất là trong việc phẫu thuật tim hở. Thiếu phương tiện chẩn đoán và điều trị buộc BN phải chuyển viện, điều đó vô cùng trở ngại và bất lợi.

Nắm bắt được điểm yếu đó, BV đã chủ trương kích cầu XHH và huy động vốn nhằm đổi mới trang thiết bị của BV. Nhờ đó, BV đã đáp ứng được nhu cầu nâng cao chất lượng KCB cho nhân dân và giúp công tác đào tạo chuyên môn phát triển. Sau khi thực hiện chủ trương XHH, BV đã có thêm 45 kỹ thuật mới, thành lập mới 19 khoa lâm sàng, hàm lượng thu hút chất xám nhiều hơn, chuyển giao công nghệ mới cho 22 tỉnh thành trong nước. Dự tính đến 2010, BV sẽ xây dựng 10.000 giường, quyết tâm trở thành một BV đa khoa hiện đại. Cũng theo BS. Quốc Khánh, có như thế mục đích XHH y tế mới đáp ứng được nhu cầu của BN, chẩn đoán và điều trị đúng tiêu chuẩn, chia sẻ gánh nặng cho ngân sách đầu tư của Nhà nước. Cuối cùng, XHH phải đem lại lợi ích cho người bệnh, người làm, tập thể và xã hội...

Còn BS. Nguyễn Ngọc Chiếu - Giám đốc Viện Tim cho biết: mổ tim là một kỹ thuật cao với chi phí đắt do đó để không làm nặng ngân sách nhà nước buộc Viện Tim tự quản, tự cân đối thu chi hoàn toàn, không nhằm mục đích lợi nhuận và phải giúp đỡ người bệnh tim nghèo cũng được mổ tim. Viện Tim hình thành trên sự hợp tác chuyển giao kỹ thuật vì mục đích nhân đạo giữa Sở Y tế và Hiệp Hội Alain Carpentier (Pháp), với khả năng mổ tim trên 1.000 trường hợp mỗi năm. Với yêu cầu đó, từ khi thành lập 1992 đến hết năm 2006, Viện Tim đã mổ được 16.133 trường hợp trong đó 83,9% là mổ tim hở. Tim bẩm sinh chiếm 63%, van tim 34,99%...

Sở Y tế định hướng quy hoạch phát triển ngành y tế thành phố đến năm 2010 với diện tích đất đến khoảng 337 ha với các loại hình viện trường, khu y tế kỹ thuật cao, khu điều dưỡng, các bệnh viện tại các cửa ngõ của thành phố, khu xét nghiệm chuẩn... để đáp ứng nhu cầu XHH. Nếu XHH quản lý tốt chất lượng KCB, sẽ giảm thiểu nguy cơ lạm dụng các phẫu thuật, các phương tiện chẩn đoán Xquang, xét nghiệm, siêu âm, thuốc, một số tai biến thường gặp, không thừa nhận kết quả xét nghiệm cận lâm sàng của nhau... trong việc cung cấp các dịch vụ y tế chăm sóc  sức khỏe. Việc quản lý chất lượng sẽ góp phần hỗ trợ cho công tác phòng chống dịch bệnh hiện nay. Việc quản lý chất lượng phải đảm bảo được yêu cầu cần phát triển kỹ thuật cao, tạo điều kiện thuận lợi hội nhập, đồng thời tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh lẫn nhau. Một số bệnh viện tư nhân đã áp dụng hệ thống ISO như Hoàn Mỹ, Mắt Sài Gòn, Phụ sản quốc tế.

Kết nối tâm huyết ngành y tế với tinh thần của nhân dân

XHH y tế vẫn còn lắm khó khăn vì một số cơ sở tư nhân chưa nắm vững quy định pháp luật trong quá trình hành nghề, chưa có quy định pháp lý bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho người hành nghề khi gặp rủi ro nghề nghiệp. Sở Y tế kiến nghị, cần có luật về hành nghề KCB vì cơ sở pháp lý của việc đánh giá chất lượng KCB chưa hoàn chỉnh. Việc đánh giá chất lượng, quản lý giá thuốc trên thị trường cần có hành lang pháp lý và sự phối hợp đồng bộ của các cơ quan chức năng, hệ thống chấm điểm cho bệnh viện công lập chưa hoàn toàn phù hợp với cơ sở ngoài công lập.

BS. Quốc Khánh cũng nêu ý kiến, chủ trương XHH y tế cần có hướng dẫn thống nhất cho các BV, chính sách huy động vốn và tín dụng phù hợp. Cần có chính sách thuế rõ ràng, sự ưu đãi khuyến khích vì đây là hoạt động XHH phi lợi nhuận. XHH phải giao quyền chủ động cho BV, không phải trình duyệt từng dự án và nên sửa đổi các văn bản hiện hành về XHH ngày càng thiết thực, phù hợp như máy đặt cho xét nghiệm nhưng hóa chất phải đấu thầu.

Theo ông Lê Thanh Hải - Bí thư thành ủy thành phố, chủ trương phát triển y tế  thành phố trong giai đoạn tới là kết nối tâm huyết ngành y tế với tinh thần của nhân dân. Lĩnh vực y tế của TP. HCM phát triển như hiện nay là đáng khích lệ. Sắp tới, Sở Y tế thành phố phải tích cực hơn nữa để nắm bắt yêu cầu của người dân thành phố. XHH y tế phải mang tính ưu việt của chế độ ta để người nghèo được KCB tốt hơn. Để 10 - 15 năm sau, ngành y tế nước nhà có thể vươn ra tầm khu vực, thế giới. Trước mắt, y tế thành phố phải ngăn chặn tình trạng chảy máu ngoại tệ ra bên ngoài. Và về lâu về dài, chúng ta lo các cơ sở KCB có đầy đủ nguồn nhân lực để phục vụ cho XHH y tế.

Nguyễn Văn Thanh - Báo Sức khỏe và đời sống